powiększ zdjęcie
MINDFULNESS – ZALETY TRENINGU UWAŻNOŚCI 28.09.2018

Życie w ciągłym biegu wywiera niszczący wpływ na zdrowie i codzienne funkcjonowanie. Przewlekły stres oraz brak relaksu może wywołać choroby somatyczne lub zaburzenia psychiczne. Stan chronicznego stresu wpływa negatywnie na długość oraz jakość życia. Trening uważności (mindfulness) skutecznie niweluje stres i poprawia stan zdrowia, co zostało potwierdzone naukowo w licznych badaniach.

Mindfulness-based stress reduction (MBSR) to metoda walki ze stresem stworzona przez profesora Jona Kabata-Zinna z Centrum Medycznego Uniwersytetu Massachusetts, która opiera się na obniżaniu nadmiernej odpowiedzi organizmu na stresory (czynniki wywołujące stres) poprzez uważność. MBSR jest gruntownie przebadana naukowo oraz klinicznie i zatwierdzona jako technika relaksacyjna. W ciągu ostatnich 35 lat stosowano ją zarówno u pacjentów cierpiących na przewlekłe choroby psychosomatyczne, jak również u osób zdrowych, którzy byli narażeni na chroniczny stresu.

Być tu i teraz

Technika MBSR to aktywne kierowanie i koncentrowanie uwagi poprzez akceptowanie oraz nieosądzanie zjawisk zachodzący wokół, ale doświadczanie ich w bieżącym momencie.

Celem treningu uważności jest uświadomienie sobie i uznanie własnych emocji, myśli oraz odczuć sensorycznych w bieżącej chwili (,,tu i teraz”). Uważność to skupianie się na aktualnych doświadczeniach, a nie np. na rozpamiętywaniu krzywd lub porażek z przeszłości czy zamartwianiu się ,,na zapas” niebezpieczeństwami.

Mindfulnes w walce ze stresem

Badania kliniczne udowodniły, że regularne i długotrwałe stosowanie techniki MBSR zmniejsza niekorzystne, podświadome reakcje na określone emocje, myśli i wydarzenia oraz wzmacnia świadome oraz konstruktywne mechanizmy reagowania na różnego rodzaju czynniki stresogenne. Badania wykazały również, że MBSR zmniejsza poziom odczuwanego lęku i niepokoju wśród osób zdrowych, którzy byli wyeksponowani na stresory. Mindfulness wpływa pozytywnie na poprawę komunikacji i współżycia z otoczeniem, dzięki czemu pomaga tworzyć pozytywne relacje rodzinne, zawodowe oraz społeczne.

 

Mindfulness kontra ból

W MBSR uwaga jest skierowana na zmieniające się obiekty w polu widzenia. Koncentracja jest początkowo skupiona na pojedynczym detalu (najczęściej na oddechu), a następnie zostaje rozszerzona i obejmuje mentalne oraz fizyczne zjawiska (myśli, emocje, wrażenia zmysłowe) obserwowane z pozycji zdystansowanego obserwatora. Dzięki temu nieprzyjemne odczucia spowodowane np. przewlekłym bólem są obserwowane i konfrontowane uważnie oraz bez lęku. W konsekwencji prowadzi to do redukcji subiektywnie odczuwanego bólu oraz zmniejszenia cierpienia i dyskomfortu emocjonalnego.

 

Uważnością w wirusy

Powszechnie wiadomo, że stres osłabia układ odpornościowy. Mindfulness może go istotnie wzmocnić, co udowodnili w swoim badaniu klinicznym Davidson i Kabat-Zinn. Wykonali oni testy psychologiczne w grupie eksperymentalnej i kontrolnej przed programem MBSR, po 8 tygodniach oraz po 4 miesiącach. W celu oceny kondycji układu immunologicznego po 8 tyg. od rozpoczęcia badania wszystkim uczestnikom podano szczepionkę przeciw wirusowi grypy, a następnie oznaczono miana przeciwciał: pomiędzy 3–5 oraz 8–9 tygodniem po szczepieniu. Zarówno uważność jak i kondycja układu odpornościowego w grupie poddanej programowi MBSR była znacznie lepsza. Odnotowano istotnie większy wzrost miana przeciwciał przeciw wirusowi grypy w porównaniu do grupy kontrolnej.

 

Techniki relaksacyjne takie jak mindfulness mogą skutecznie wspomagać klasyczne metody leczenia (np. farmakologiczne, niefarmakologiczne, rehabilitacyjne), jak również służyć prewencji wielu chorób cywilizacyjnych, związanych z ekspozycją na przewlekły stres. Warto  podkreślić, że metoda MBSR nie powoduje skutków ubocznych, a jej koszty są niewielkie.

 

Bibliografia:

  1. Gołuchowska G. i wsp. (2012): ,,Interwencja kryzysowa w podejściu poznawczo-behawioralnym-techniki oraz strategia problem solving”, Psychiatria i Psychoterapia, t. 8 (1-2), s. 4-13.
  2. Kulmatycki L. (2012): Miejsca technik relaksowo-koncentrujących w sporcie”, Rozprawy Naukowe Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu, t. 37, s. 38–47.
Skomentuj artykuł
DAFI na Instagram obserwuj
Czy wiesz że?
Pojemniki próżniowe Dafi chronią produkty sypkie przed wilgocią i wysychaniem